CẢM THỤ VĂN Ở TIỂU HỌC

Bài 1:

 “ Quê hương là cánh diều biếc

Tuổi thơ con thả trên đồng

                                                     Quê hương là con đò nhỏ

         Êm đềm khua nước vên sông .”

                                                       (Quê hương - Đỗ Trung Quân )

Hãy ghi lại vài dòng cảm nhận của tác giả về quê hương qua đoạn thơ trên .

Bài làm: Vì yêu quê hương tha thiết- nơi chôn rau cắt rốn của mình nên tác giả  đã kết nên những vần thơ giàu nhạc điệu, giàu chất trữ tình:

“ Quê hương là cánh diều biếc

Tuổi thơ con thả trên đồng”

Quả thật, những hình ảnh rất gần gũi và rất thân thương đã gắn bó và in đậm trong tâm hồn của tác giả tuổi ấu thơ trên quê hương.Đó là hình ảnh “ cánh diều biếc” thả trên đồng. Đó là hình ảnh “Con đò nhỏ” khua nước trên sông với âm thanh nhẹ nhàng, êm đềm mà sâu lắng.Có thể nói những sự vật gần gũi và thân quen trên quê hương đã trở thành những kỉ niệm khó quên trong kí ức tuổi thơ của tác giả.Qua đó ta cảm được tình cảm của tác giả đối với quê hương vô cùng sâu nặng.

 Bài 2 :

Bão bùng thân bọc lấy thân

Tay ôm, tay níu tre gần nhau thêm

Thương nhau tre chẳng ở riêng

Lũy thành từ đó mà nên hỡi người .”

                                                      (  Tre Việt Nam - Nguyễn Duy )

Trong đoạn thơ trên, tác giả đó sử dụng cách nói gì để ca ngợi những phẩm chất tốt đẹp của tre: sự đùm bọc, đoàn kết? Cách nói này hay ở chỗ nào ?

Bài làm: Bằng biện pháp nhân hoá, tác giả đã bộc lộ được phẩm chất cao đẹp của cây tre Việt Nam:

“ Bão bùng thân bọc lấy thân

Tay ôm, tay níu tre gần nhau thêm”

Phẩm chất đó càng được bộc lộ rõ nét đó là sự đoàn kết, đùm bọc, yêu thương, che chở, quấn quýt bên nhau:

“Thương nhau tre chẳng ở riêng

Lũy thành từ đó mà nên hỡi người .”

Qua đó, tác giả muốn ca ngợi truyền thống yêu nước, thương nòi của  dân tộc Việt Nam. 

Bài 3 :

“Nòi tre đâu chịu mọc cong

Chưa lên đó nhọn như trông là thường

Lưng trần phơi nắng phơi sương

Có manh áo cộc tre nhường cho con”

( Tre Việt Nam - Nguyễn Duy)

Đoạn thơ trên tác giả đó sử dụng những biện pháp nghệ thuật gì để miêu tả cây tre? Trong đoạn thơ trên , hình ảnh nào em cho là đẹp nhất ? Vì sao ?

Bài làm: Bằng biện pháp nhân hoá, nhà thơ Nguyễn Duy đã bộc lộ được phẩm chất cao đẹp của cây tre Việt Nam.Thông qua đó, tác giả muốn bộc lộ phẩm chất cao quý của con người Việt nam. Hình ảnh đó gợi cho ta thấy sự kiêu hãnh, hiên ngang, ngay thẳng, kiên cường, bất khuất, trước mọi nguy nan của dân tộc Việt Nam:

“Nòi tre đâu chịu mọc cong

Chưa lên đó nhọn như trông là thường”

Cao đẹp và tự hào hơn đó là sự dãi dầu, chịu đựng mọi khó khăn gian khổ trong cuộc sống, biết yêu thương nhường nhịn, che chở đùm bọc cho con của cây tre :               

 “Lưng trần phơi nắng phơi sương

Có manh áo cộc tre nhường cho con”

Qua đó, tác giả muốn bộc lộ phẩm chất cao quý, truyền thống  đáng tự hào của con người Việt Nam đó là truyền thống yêu nước thương nòi của dân tộc Việt Nam.

Bài 4:

“Đây con sông như dòng sữa mẹ

Nước về xanh ruộng lúa, vườn cây

Và ăm ắp như lòng người mẹ

Chở tình thương trang trải đêm ngày”

( Vàm Cỏ Đông – Hoàng Vũ )

Đọc đoạn thơ trên , em cảm nhận được vẻ đẹp đáng quý của dòng sông quê hương như thế nào ?

Bài làm:Bằng biện pháp so sánh, tác giả Hoàng Vũ đã bộc lộ được vẻ đẹp đáng quý của con sông quê hương. Điều đó được thể hiện: Con sông ngày đêm hiền hoà, cần mẫn đưa nước vào đồng ruộng để tưới tắm cho ruộng lúa, vườn cây thêm tốt tươi như người mẹ hiền mang dòng sữa nóng đến cho con thơ:

“Đây con sông như dòng sữa mẹ

 Nước về xanh ruộng lúa, vườn cây”

Và con sông cũng như lòng người mẹ, luôn chan chứa tình yêu thương, luôn sẵn sàng chia sẻ, lo lắng cho con, cho tất cả mọi người:

 “Và ăm ắp như lòng người mẹ

Chở tình thương trang trải đêm ngày”

Vẻ đẹp ấm áp đó càng làm cho ta càng thêm yêu quý con sông quê hương.

Bài 5:

“ Cô dạy em tập viết

Gió đưa thoảng hương nhài

Nắng ghé vào cửa lớp

Xem chúng em học bài”

( Cô giáo lớp em - Nguyễn Xuân Sanh)

Em hãy cho biết : Khổ thơ trên đó sử dụng biện pháp nghệ thuật gì nổi bật ? Biện pháp nghệ thuật đó giúp em thấy được điều gì đẹp đẽ ở các bạn học sinh ?

Bài làm: Bằng biện pháp nhân hoá, tác giả đã bộc lộ được tinh thần học tập chăm chỉ của các bạn học sinh. Sự ham học của các bạn đã làm cho nắng  giống như những đữa trẻ tung tăng đùa vui, chạy nhảy ghé qua cửa lớp để xem các bạn học bài:                                           “ Nắng ghé vào cửa lớp

     Xem chúng em học bài”

Qua đó, tác giả muốn ca ngợi tinh thân hiếu học của các bạn học sinh.

Bài 6:

“ Viêt Nam đất nước ta ơi !

Mênh mông biển lúa đâu trời đẹp hơn

Cánh cò bay lả rập rờn 

Mây mờ che đỉnh Trường Sơn sớm chiều .”

( Việt Nam thân yêu - Nguyễn Đình Thi )

Đoạn thơ trên , em cảm nhận được những điều gì về đất nước Việt Nam

Bài làm: Tác giả muốn ca ngợi đất nước và con người Việt Nam thân yêu. Bởi lẽ đất nước có những cảnh vật đẹp độc đáo.Hình ảnh “biển lúa mênh mông” gợi cho ta niềm tự hào về sự giàu đẹp trù phú của đất nước. Hình ảnh “Cánh cò bay lả rập rờn” thật giản dị mà tạo nên bức tranh sinh động về đất nước Việt Nam. Đất nước còn mang niềm tự hào và kiêu hãnh bởi vẻ đẹp hùng vĩ của đỉnh Trường Sơn cao vời vợi, sớm chiều mây bao phủ.Tất cả vẻ đẹp độc đáo và nên thơ của đất nước Việt Nam  đã đi vào cảm xúc của tác giả một cách gần gũi mà sâu lắng.

Bài 7:

“ Ngôi nhà thưở Bác thiếu thời

Nghiêng nghiêng mái lợp bao đời  nắng mưa

Chiếc giường tre quá đơn sơ

Võng gai ru mát những trưa nắng hè”

( Về thăm nhà Bác - Nguyễn Đức Mậu )

Em hãy cho biết : đoạn thơ giúp ta cảm nhận được điểu gì đẹp đẽ, thân thương.?

Bài làm:Đoạn thơ trên, tác giả đã cho ta cảm nhận được cuộc sống giản dị, đơn sơ của Bác thuở thiếu thời.Đó là một cuộc sống bình dị như cuộc sống của bao ngôi nhà ở làng quê Bác:  

“ Ngôi nhà thuở Bác thiếu thời

Nghiêng nghiêng mái lợp bao đời nắng mưa”

Một cuộc sống rất gần gũi, giản dị mà cũng rất thân thương đó là:

 “ Chiếc giường tre quá đơn sơ

Võng gai ru mát những trưa nắng hè”

Qua đó, nhà thơ muốn bộc lộ đức tính giản dị của Bác từ thuở thiếu thời. Sống trong ngôi nhà đó , Bác được lớn lên trong tình yêu thương thân thiết của gia đình, của bà con quê Bác.

Bài 8:

Trong bài thơ Con cò , nhà thơ Chế Lan Viên có viết :

Con dù lớn vẫn là con của mẹ

Đi hết đời, lòng mẹ vẫn theo con.

Hai câu thơ trên đó giúp em cảm nhận được những gì về lòng mẹ  .

Bài làm: Bằng hai câu thơ mộc mạc, chân thành và giản dị, tác giả giúp em cảm nhận được tình mẹ thật bao la và rộng lớn không có gì sánh được. Dù con đã khôn lớn trưởng thành, dù con đã “ đi hết đời” nhưng tình thương của mẹ đối với con vẫn còn sống mãi với thời gian.Mẹ  “vẫn theo con” để quan tâm lo lắng, che chở cho con, tiếp thêm sức mạnh cho con để con đương đầu với cuốc sống.Có thể nói  mẹ là tất cả của con.

Bài 9 :

“ .....Lời ru có gió mùa thu

Bàn tay mẹ quạt mẹ đưa gió về

Những ngôi sao thức ngoài kia

Chẳng bằng mẹ đó thức vì chúng con

Đêm nay con ngủ giấc tròn

Mẹ là ngọn gió của con suốt đời .”

                                              (   Mẹ - Trần Quốc Minh )

Theo em , hỡnh ảnh nào gúp phần nhiều nhấtlàm nờn cỏi hay của đoạn thơ trên ? Vỡ sao ?

Bài làm : Bằng biện pháp nhân hoá, tác giả bộc lộ tình cảm của mẹ đối với con thật là sâu nặng.Mẹ luôn mang đến cho con bao điều tốt đẹp mà không phải ai cũng làm được.Mẹ yêu con vô bờ bến, không có tình yêu nào sánh nỗi, kể cả sao trời cũng không sánh nỗi :

“ .....Lời ru có gió mùa thu

Bàn tay mẹ quạt mẹ đưa gió về

Những ngôi sao thức ngoài kia

Chẳng bằng mẹ đó thức vỡ chúng con”

Mẹ lúc nào cũng lo lắng và yêu thương con hết mực, luôn đem đến cho con niềm sung sướng trong giấc ngủ ngon  và niềm vui vô tận từ đáy lòng mẹ:

 “Đêm nay con ngủ giấc tròn

Mẹ là ngọn gió của con suốt đời .”

Có thể nói, mẹ luôn là tất cả của đời con. Có mẹ, đời con sướng vui. Có mẹ đời con ấm  lòng và hạnh phúc suốt đời .

Bài 10 : Trong bài : “Trong lời mẹ hát “ của nhà thơ Trương Nam Hương có đoạn viết :

Thời gian chạy qua tóc mẹ

Một màu trắng đến nôn nao

Lưng mẹ cứ còng dần xuống

Cho con ngày một thêm cao .

Bài thơ có những hình ảnh nào đáng nhớ ? Gợi cho em những suy nghĩ gì ?

Bài làm: Đoạn thơ cho ta cảm nhận được tình thương của mẹ không gì sánh nỗi.Thời gian trôi đi, tóc mẹ mỗi ngày thêm bạc, bởi tháng năm mẹ vất vả, tần tảo, chắt chiu để nuôi con.

“Thời gian chạy qua tóc mẹ

Một màu trắng đến nôn nao”

Lưng mẹ mỗi ngày một còng đi để cho con được khôn lớn, chấp cánh bay cao bay xa:                       

“Lưng mẹ cứ còng dần xuống

       Cho con ngày một thêm cao”

Có thể nói, mẹ đã hi sinh  trọn đời mình để cho con  lớn khôn và vững bước vào đời .